Spółdzielnie energetyczne i klastry energii – wstęp

Działające w Polsce spółdzielnie energetyczne (w skrócie SE) i klastry energii (w skrócie KE) wspierają rozwój tzw. energetyki rozproszonej. Stają się one ważnym elementem w budowie rozproszonego systemu, w którym najważniejszym aspektem jest decentralizacja produkcji energii oraz zwiększenie udziału energii ze źródeł odnawialnych.

Decyzję jaką formę wybrać należy poważnie rozważyć, zwłaszcza pod kątem dopłat i preferencji oraz czasu ich obowiązywania.

Spółdzielnie energetyczne i klastry energii – dlaczego nie ma dużego zainteresowania?

Najważniejsze powody braku dużego zainteresowania spółdzielniami i klastrami energii to:

• Wysokie koszty początkowe i trudności z dostępem do finansowania.
• Ograniczenia terytorialne uniemożliwiające działania na większą skalę.
• Skomplikowane przepisy i bariery prawne, w tym obowiązek bilansowania godzinowego.
• Brak infrastruktury magazynowej i przesyłowej, co zwiększa koszty.
• Słaba świadomość społeczna i brak liderów lokalnych.

Aby zwiększyć zainteresowanie tymi formami działalności, potrzebne są:

• Prostsze przepisy prawne,
• Lepsze systemy wsparcia finansowego (dotacje, pożyczki),
• Szkolenia i kampanie informacyjne dla lokalnych społeczności.

Podsumowując forma prawna spółdzielni energetycznych stwarza duże ryzyko biznesowe przy większych spółdzielniach. Przy zarządzaniu spółdzielniami 100-1000 członków koszt obsługi może być większy niż korzyści. Dlatego też jeżeli ustawodawca chce upowszechnić ideę powinien wprowadzić nową formę prawną, w której to ilość głosów będzie proporcjonalna do zużycia energii co w istotny sposób zmniejszy ryzyko.

W przypadku klastrów brak notyfikowania przepisów przez UE jest istotnym blokerem. Obecnie zakładanie klastrów nic nie daje w zakresie preferencji w opłatach. W związku z powyższym nie ma presji na zakładanie tego typu inicjatyw.

Co prawda dla oby dwu rozwiązań są przewidziane dotacje UE, jednakże ich wartość wsparcia i ilość konkursów nie jest zadowalająca. Trzeba to zdecydowanie podkreślić zwłaszcza przy inwestycjach w baterie, które z ekonomicznego punktu widzenia nie przynoszą odpowiednio wysokich zysków z zainwestowanego kapitału.

Kolejną niewiadomą są spadające ceny prądu. Obecnie po zwyżkach wynikających z koranowirusa i wojny na Ukrainie widzimy znaczące ustabilizowanie cen. To kolejny czynnik, który zmniejsza zwrot z inwestycji.

W związku z powyższym jeżeli Rząd RP i EU chcą zachęcić społeczności do większego zaangażowania powinny przeznaczyć większe środki finansowe.

Artykuł Spółdzielnie energetyczne i klastery energii – porównanie pochodzi z serwisu Tworzenie stron WordPress SEO.

Prosument analiza

Analiza biznesowa trwała prawie pół roku i zaczęła się pod koniec 2023 roku. W jej zakresie zostały określone:

• wymagania biznesowe dla rynków biznesowego i masowego,
• zakres wymiany informacji z OSD (Operator systemu dystrybucyjnego),
• architektura rozwiązania,
• zmiany modelu informacyjnego wynikającego z przepisów prawa.

Wyzwania analizy biznesowej

Analiza zaczęła się na etapie projektu. Założenia przyjęte na tym etapie trzeba było jeszcze raz zatwierdzić po analizie finalnej ustawy.

Patrząc na terminy, które narzuca ustawodawca czas na wdrożenie po wejściu w życie nie jest wystarczający.

Zarządzanie projektem prosument etap 1

Po zakończonej analizie zostało niewiele czasu na wdrożenie. Dlatego też zostaliśmy poproszeni o kierowanie projektem, ponieważ mieliśmy kompleksową wiedzę na temat rozwiązania.

Praca nad harmonogramem

Prace zaczęły się od ustaleniu harmonogramu. W nim zawarte były prace nie tylko nad prosumentem ale i importerami potrzebnymi do pobrania 15 minutowych danych pomiarowych oraz zmiany dla oferty dynamicznej.

W czasie trwania projektu harmonogram zmienialiśmy kilkakrotnie, na prośbę wykonawcy, w związku z przyczynami zewnętrznymi, które nie dało się przewidzieć wcześniej.

Praca nad dokumentację techniczną

Po kilku tygodniach prac ustalono harmonogram i zaczęły się prace nad dokumentacją techniczną. Naszą rolą było sprawne koordynowanie prac tak aby dokumentacja sprawnie była przeanalizowana i zatwierdzona przez biznes.

Praca nad nagłówkami i scenariuszami testowymi

W kolejnym etapie następowała akceptacja nagłówków scenariuszy testowych. Podobnie jak dla dokumentacji koordynowaliśmy akceptacją. Podobnie w następnym kroku akceptacją scenariuszy testowych. Zadania miały bardzo krótkie czasy co w znacznym stopniu angażowało biznes i stwarzało sytuacje stresowe.

Testy UAT

W końcu po testach technicznych biznes rozpoczął testy UAT. Przebiegły one w sprawny sposób. Z powodu napiętego harmonogramu, jako kierownik projektu, musieliśmy zmniejszyć kryteria akceptacji. A ewentualne braki deweloperzy mieli poprawić w przeciągu kliku dni po wdrożeniu.

Prosument etap 1 wdrożenie

Wdrożenie prosumenta nastąpiło kilka miesięcy po dacie ustawowej co było zgodne z harmonogramem

Podsumowanie

Prace w projekcie pozwoliły nam rozszerzyć kompetencje w zakresie zarządzania projektami w dużych organizacjach i zespołach. Nauczyły pokory oraz elastyczności. Doświadczenie to będzie potrzebne w następnych projektach.

Artykuł Prosument etap 1 – analiza i zarządzanie projektem (od 01.07.2024) pochodzi z serwisu Tworzenie stron WordPress SEO.

Wykonane prace

Analiza biznesowa miała na celu określenie zakresu zmian w procesach, które umożliwią wprowadzenie Spółdzielni Energetycznej do systemów CRM i biling, prawidłowego procesowania z wymianą informacji z OSD oraz rozliczenia.

Na podstawie zapisów ustawy oraz informacji zawartych na stronach KOWR, czyli Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa, określone zostały konieczne zmiany w procesach. Przygotowano także projekty potrzebnych dokumentów do sprawnej obsługi Spółdzielni i jej członków.

W czasie prac nie brakowało pytań, zawiłości i kwestii procesowych, które trzeba było rozwiązać na poziomie organizacyjnym.

Jakie cele ma Spółdzielnia energetyczna?

Głównym celem Spółdzielni jest bilansowanie wyprodukowanej i odebranej energii w ramach członków spółdzielni. Wynika to z faktu braku możliwości sprzedaży energii poza członków spółdzielni. Nadwyżka energii oddawana jest do sieci i rozliczana ze sprzedawcą w stosunku 0,6 do 1. Co oznacza że za każde 1 kW oddanej energii Spółdzielnia otrzymuje 0,6 kW. Jak tłumaczy ustawodawca różnica wynika z rekompensaty kosztów sprzedawcy i dystrybutora.

Korzyści z uczestnictwa w Spółdzielni energetycznej

1. Brak kluczowych kosztów energii – członkowie Spółdzielni dzięki rozliczeniu energii wytworzonej w ramach Spółdzielni nie ponoszą na rzecz dotychczasowego sprzedawcy energii:
   • opłat za energię,
   • kosztów zmiennych dystrybucji,
   • a także wielu innych opłat związanych z funkcjonowaniem rynku elektroenergetycznego;
2. Wykorzystanie lokalnych zasobów energetycznych zapewnia się stałość i przewidywalność dostaw – w okresach letnich wyłączania prądu związanego z np. lockdownem spowodowanym przeciążeniem sieci.
3. Zmniejszenie zanieczyszczenia środowiska.
4. Zwiększenie dostępności tańszej energii zwiększa atrakcyjność inwestycyjną danej lokalizacji oraz konkurencyjność usługi i produkcji.

Dla kogo Spółdzielnia energetyczna?

W prezentacji zamieszczonej na stronach KOWR można zapoznać się z symulacjami zyskowności uczestniczenia w Spółdzielniach energetycznych.

I tak dla przykładowych 10 członków SE (3 firm i 7 gospodarstw domowych):

przy założeniu że każda z firm ma założoną instalację fotowoltaiczną o mocy 100 kW:

oszczędności przedstawiają się następująco:

Jak widać zysk dla gospodarstw domowych wynosi 2 700 zł dla wszystkich czyli poniżej 400 zł rocznie. Wynika to z niskiego poboru energii oraz niskich oszczędności związanych z brakiem kosztów dystrybucji w taryfach G.

Najwięcej zyskują firmy o największym zużyciu energii. W taryfach C i B koszty energii oraz koszty zmienne są zdecydowanie wyższe, a ich preferencyjne pominięcie daje duże oszczędności.

Wnioski:

Masz firmę i taryfy C lub B szukaj chętnych do założenia Spółdzielni Energetycznych.

Oferujemy wsparcie przy zakładaniu i działaniu Spółdzielni Energetycznych:

• wyliczenie opłacalności (na podstawie przesłanych danych o zużyciu i produkcji energii),
• wykonanie biznes planu,
• dostarczenie oprogramowania do rozliczeń członków spółdzielni.

Artykuł Spółdzielnie Energetyczne – analiza pochodzi z serwisu Tworzenie stron WordPress SEO.

Migrator CSIRE to narzędzie, które pozwala na przygotowanie danych do zasilenia inicjalnego środowiska CSIRE. Pozwala na szybką pracę na milionach rekordów PPE przy walidacji, mapowaniu danych czy też ich poprawie. Zaimplementowane mechanizmy są elastyczne i większość parametrów może określić sam użytkownik. Zachęcamy do kontaktu w celu prezentacji rozwiązania.

Migrator CSIRE od baSap to rozwiązanie umożliwiające

• zaimportowanie danych z 3 systemów (możliwość zwiększenia ilość systemów),
• scalenie danych wg unikalnego kodu PPE,
• uzupełnienie/zmiana danych wg zaimportowanego słownika,
• weryfikacja danych wg przygotowanych wytycznych,
• wygenerowanie zestawienia w formie JSON,
• możliwość ręcznej zmiany danych,
• dodatkowo: obsługa błędów, logi.

Migrator zasada działania:

Koszty wdrożenia MIGRATORA:

• licencja na produkt (możliwość korzystania bez limitów) – korzystne w przypadku danych nieuporządkowanych,
• licencja na iteracje, czyli ilość weryfikacji danych (opłata od każdego sprawdzenia) – korzystne w przypadku uporządkowanych.

Artykuł Migrator CSIRE pochodzi z serwisu Tworzenie stron WordPress SEO.

Projekt został opisany w najnowszej nowelizacji Prawa Energetycznego. Wprowadza ono utworzenie nowego tworu jakim jest Operator Informacji o Rynku Energii (OIRE). Celem Operatora będzie opracowanie, wdrożenie i zarządzanie Centralnego Systemu w Polsce.

CSIRE zadania

• zbieranie i przetwarzanie informacji potrzebny do realizacji przepisów prawa;
• umożliwienie uczestnikom rynku realizację swoich praw i obowiązków;
• poprawa konkurencyjności na rynku energii;
• zapewnienie uczestnikom rynku bezpłatnego dostępu do wybranych danych statystycznych;

CSIRE korzyści

• skrócenie czasu potrzebnego do obsługi zmiany sprzedawcy;
• oparcie rozliczeń tylko o dane z Centralnego Systemu Informacji;
• automatyzacja reklamacji i wyłączeń.

Ustawodawca określił datę wdrożenia 1 etapu na 2023 roku.

Wymagania CSIRE

Aktualny termin wdrożenia CSIRE

Operator Informacji Rynku Energii informuje, że nowy termin uruchomienia Centralnego Systemu Informacji Rynku Energii został wyznaczony na 1 lipca 2025 r. Po raz kolejny ustawodawca przesunął termin wdrożenia. Patrząc na postępy po stronie Operatora pewnie nie ostatnie przesunięcie.

Wydania CSIRE

• Wydanie 1 /1 lipca 2024 r./ Obejmuje zakres funkcjonalny wynikający z przepisów tj. ustawy z 20.05.2021 r. i rozporządzeń wykonawczych: ws. wykazu procesów rynku energii z 10.01.2022 r. oraz ws. systemu pomiarowego z 22.03.2022 r. według stanu na dzień ich opublikowania.

• Wydanie 2 /lipiec – grudzień 2025 r./ Obejmuje rozszerzenia funkcjonalne CSIRE pozwalające na jego integrację z systemami IT OSP wspierającymi działanie Rynku Bilansującego, Rynku Mocy, usług DSR pozyskiwanych przez OSP i usług przesyłania oraz implementację wymagań prawnych do wdrożenia w CSIRE w terminie tego wydania. Może również obejmować uzupełnienia i korekty funkcjonalności CSIRE z Wydania 1 wynikające z doświadczeń z początkowego okresu funkcjonowania CSIRE.

• Wydanie 3 /lipiec – grudzień 2026 r./ Obejmuje rozszerzenia funkcjonalne CSIRE wynikające ze zmian regulacji prawnych wymaganych do wdrożenia w terminie tego wydania, potrzeb interesariuszy OIRE oraz rozszerzenia wynikające z doświadczeń z funkcjonowania nowego modelu wymiany informacji na potrzeby realizacji procesów rynku energii za pośrednictwem CSIRE.

Artykuł CSIRE czyli przełom na rynku energii pochodzi z serwisu Tworzenie stron WordPress SEO.